Slider

Gdybym to ja był w Vegas na takiej imprezie, jak chłopaki w filmie Kac Vegas, to na pewno zachowałbym to dla siebie. Prawdopodobnie kusiłoby mnie, by pochwalić się kumplom, że ukradłem tygrysa Mike’owi Tysonowi i policyjny radiowóz, ale wtedy na światło dzienne wyszedłby też ślub ze striptizerką i kilka innych spraw. Zdecydowanie nie. Dla tych kilku chwil chwały nie warto tego opowiadać.

Wszyscy znają zasadę, że co dzieje się w Vegas, zostaje w Vegas, a przynajmniej powinni ją znać.

Co jest w pracy, zostaje w pracy

Tak samo jest w pracy. To, o czym rozmawiamy w pracy, powinno zostać w pracy. Wszyscy powinni o tym wiedzieć. Ale czy wiedzą? Sam odpowiedz sobie na to pytanie.

Kultura ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa jest najważniejszym elementem bezpieczeństwa informacji. Nieważne, jak doskonałe programy do zarządzania firmą kupisz, jak drogie zabezpieczenia informacji wprowadzisz, najbardziej wartościowe informacje i tak pozostaną w głowach pracowników.

Dlatego każda firma powinna utworzyć i pielęgnować kulturę ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa. Każdy pracownik powinien wiedzieć, że o sprawach firmowych nie wolno rozmawiać w sytuacjach prywatnych oraz w miejscach publicznych. Poufnych informacji nie wolno również ujawniać klientom i dostawcom. Nawet błaha z pozoru informacja może spowodować dla firmy poważne szkody.

Przykłady? Proszę bardzo.

Informatyk opowiada koledze, również informatykowi, jakie luki w bezpieczeństwie ma oprogramowanie produkowane przez Twoją firmę. Taka sobie rozmowa o pracy przy piwie. Skutek? W krótkim czasie o lukach dowiadują się klienci. Zaczynają urywać się telefony, tracisz czas i pieniądze na opanowanie sytuacji kryzysowej. Tracisz zaufanie klientów. Tracisz pieniądze.

Pracownik w rozmowie z klientem tłumaczy opóźnienie w wykonaniu umowy tym, że dostawca się opóźnia. Ujawnia dostawcę. Klient rezygnuje z Twojego pośrednictwa i zaczyna zamawiać bezpośrednio od dostawcy. Tracisz pieniądze. To samo dzieje się, gdy pracownik ujawni dostawcy dane Twojego klienta.

Wiele ważnych informacji jest ujawnianych całkowicie przez przypadek, na skutek pewnej niefrasobliwości, bez złej woli.

Wyobraź sobie, że Twój pracownik oznacza swoje miejsca pobytu podczas podróży służbowych, meldując się na Facebooku, albo zaprasza do swoich kontaktów klientów lub dostawców. Zastanów się, co może z tego wywnioskować osoba, która wie, gdzie pracuje dany człowiek i czym się zajmuje. Zdjęcia Twojego zakładu i nowego produktu, jeszcze nie wprowadzonego do sprzedaży, są już tylko wisienką na torcie.

To tylko kilka przykładów, gdy coś może pójść nie tak.

Twoim celem powinno być zapobieganie ujawnieniu tajemnicy przedsiębiorstwa, a nie gaszenie pożarów. A jednym z najtańszych i najskuteczniejszych sposobów ochrony poufności informacji jest wdrożenie w firmie zasady What happens in Vegas stays in Vegas. Ta zasada powinna stać się stałym elementem kultury organizacyjnej firmy.

Trzeba włączyć myślenie.

Czy można zastrzec tajemnicę przedsiębiorstwa na zawsze? I jak długo trwa tajemnica przedsiębiorstwa?

Te pytania są mi dosyć często zadawane, więc postanowiłem o tym napisać. Punktem wyjścia, jak zwykle, jest definicja tajemnicy przedsiębiorstwa. Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się tylko taką informację, która łącznie spełnia trzy przesłanki:

  • jest poufna, czyli jest nieujawniona do wiadomości publicznej, oraz
  • jest informacją techniczną, technologiczną, organizacyjną przedsiębiorstwa lub inną informacją (na przykład handlową) posiadającą wartość gospodarczą, oraz
  • przedsiębiorca podjął co do tej informacji niezbędne działania w celu zachowania jej poufności (art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, tj. uznk).

Jeżeli jakaś informacja spełnia wszystkie trzy przesłanki, to jest tajemnicą przedsiębiorstwa. Jeżeli nie, to nie. Jeżeli zatem informacja nie spełnia chociaż jednej z tych przesłanek, to nie jest tajemnicą przedsiębiorstwa.

Nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa również umiejętności pracownicze, czyli tak zwane pracownicze know-how (więcej na ten temat możesz dowiedzieć się w podcaście TP 003: 5 różnic pomiędzy tajemnicą przedsiębiorstwa a zakazem konkurencji).

Tajemnica przedsiębiorstwa przez czas nieograniczony?

Konkretna informacja może spełniać wszystkie powyższe przesłanki bardzo długo, teoretycznie nawet przez czas nieograniczony. Na przykład receptura coca-coli (swoją drogą, jak ja nie lubię tego przykładu), stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa już 131 lat i pewnie będzie tajemnicą przedsiębiorstwa przez następne 130 lat. Istnieje oczywiście ryzyko, że ktoś poda tę recepturę do wiadomości publicznej, a wtedy przestanie być poufna i jednocześnie przestanie być tajemnicą przedsiębiorstwa.

To ryzyko dotyczy każdej tajemnicy przedsiębiorstwa. Informacja automatycznie przestaje być tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli:

a) zostanie ujawniona do wiadomości publicznej (przestanie być poufna) lub

b) utraci wartość gospodarczą lub

c) przedsiębiorca przestanie wobec niej stosować racjonalne działania w celu zachowania jej poufności.

Informacja przestaje być tajemnicą przedsiębiorstwa, gdy zostanie ujawniona do wiadomości publicznej.

Czasami pracodawca sam ujawnia pewne informacje (na przykład podaje na swojej stronie internetowej, kto jest jego klientem), a czasami robi to ktoś inny. Często bywa i tak, że stan wiedzy specjalistycznej w danej branży wzbogaca się o informacje, które dotychczas stanowiły tajemnicę przedsiębiorstwa pracodawcy.

Niezależnie jednak od przyczyny ujawnienia, z chwilą ujawnienia informacje zaczynają należeć do tak zwanej domeny publicznej i nie stanowią już tajemnicy przedsiębiorstwa. Każdy może z nich legalnie korzystać.

Informacja przestaje być tajemnicą przedsiębiorstwa, gdy utraci wartość gospodarczą.

Ma to związek z czasem przydatności informacji. Niektóre informacje posiadają wartość gospodarczą bardzo krótko, kilka minut, kilka godzin albo kilka dni. Dotyczy to w szczególności informacji o cenach, czyli tak zwanej tajemnicy handlowej (tajemnicy przedsiębiorstwa obejmującej informacje handlowe). Wszystko jednak zależy od branży. Są branże, w których ceny są stabilne przez dłuższy czas.  Informacje techniczne, technologiczne i organizacyjne utrzymują wartość gospodarczą zdecydowanie dłużej.

Utrata przez informację wartości gospodarczej powoduje automatycznie utratę statusu tajemnicy przedsiębiorstwa. Dotyczy to wszystkich informacji, które mogą być tajemnicą przedsiębiorstwa, w tym również informacji technicznych, technologicznych lub organizacyjnych.

Co to znaczy, że pracownik jest związany tajemnicą  przedsiębiorstwa przez czas nieograniczony?

Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przewiduje, że obowiązek przestrzegania tajemnicy przedsiębiorstwa stosuje się również do osoby, która świadczyła pracę na podstawie stosunku pracy lub innego stosunku prawnego – przez okres trzech lat od jego ustania, chyba że umowa stanowi inaczej albo ustał stan tajemnicy (art. 11 ust. 2 uznk).

Sformułowanie „chyba że umowa stanowi inaczej” oznacza, że strony mogą ten okres zarówno skrócić, jak i wydłużyć, w tym również na czas nieograniczony. Podkreślić trzeba, że nawet w razie wydłużenia obowiązku przestrzegania tajemnicy przedsiębiorstwa na czas nieograniczony, obowiązek ten wygasa wcześniej, gdy ustanie chociaż jedna z przesłanek uznawania informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa, czyli gdy informacja zostanie ujawniona do wiadomości publicznej, utraci wartość gospodarczą lub przedsiębiorca nie będzie stosował wobec niej racjonalnych działań w celu zachowania jej poufności. Przykładowe sytuacje, w których informacja traci status tajemnicy przedsiębiorstwa, opisałem wyżej.

Jak więc widzisz, nieograniczony czas trwania tajemnicy przedsiębiorstwa jest jednak ograniczony.

Dawno nie miałem uczucia, że robię coś naprawdę ważnego, przygotowując wpis lub podcast na moim blogu. Tym razem jednak towarzyszyło mi ono cały czas. Znalazłem coś wyjątkowego.

To nie jest zwykły podcast. To jest podcast, który poświęcam wyjątkowym ludziom. Chciałem napisać, że dedykuję, ale co ja takiego robię, by można to było dedykować? Dedykować można dzieło, coś wartościowego. A to jest zwykły, amatorski podcast.

Więc nie dedykuję go tym bohaterom. Po prostu o nich opowiem. Chciałbym, byście poznali historię braci Konopackich i ich fabryki.

Wszystko zaczęło się od tego, że przygotowując się do sprawy karnej znalazłem wyrok Sądu Najwyższego z 1936 r., dotyczący odpowiedzialności karnej za naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa. Z ciekawości sprawdziłem, kto był stroną tego wyroku i w ten sposób odkryłem historię spółki Bracia Konopaccy Przemysł Drzewny i Fabryka Dykt.

Nie chciałem, by ten odcinek był przeładowany informacjami, więc nie mówię zbyt wiele na ten temat. Poniżej podaję Ci źródła, z których korzystałem. Możesz tam przeczytać więcej o braciach Konopackich i ich historii. Gorąco Cię do tego zachęcam.

W tej audycji pojawiają się też inne osoby, o których być może słyszałeś. Podaję poniżej linki do informacji o tych osobach. Gdy je przeczytasz, ta historia nabierze ludzkiego charakteru.

W tym odcinku usłyszysz:

  • o odpowiedzialności karnej za naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa
  • historię sukcesu polskiej firmy rodzinnej, firmy braci Konopackich
  • o tym, że w czasie II Wojny Światowej polskie know-how wykorzystano przy produkcji legendarnego samolotu myśliwsko-bombowego DH. 98 Mosquito
  • o wyroku Sądu Najwyższego z 1936 r., dotyczącym naruszenia tajemnicy przedsiębiorstwa i kradzieży know-how

Strony, osoby i źródła  wykorzystane w podcaście:

Polecane wpisy na moim blogu

 

Ostatnio niewiele się dzieje na moim blogu, ale to dlatego, że dużo dzieje się w tle. Przygotowuję dla Was nowe wpisy i nowe podcasty.

Tymczasem wrzucam link do rozmowy, jaką odbyliśmy z Mikołajem Lechem, rzecznikiem patentowym, w jego podcaście Prawna Ochrona Marki. Rozmawialiśmy o znakach towarowych, tajemnicy przedsiębiorstwa i zakazie konkurencji.

Z Mikołajem nie tylko świetnie mi się rozmawia, ale również współpracuje. Tym razem ja byłem gościem Mikołaja, ale umówiliśmy się już na następną rozmowę, w której Mikołaj będzie gościem w moim podcaście. Jeżeli chciałbyś nam zadać jakieś pytanie, to napisz proszę.

Zapraszam do słuchania.

Tajemnica przedsiębiorstwa, zakaz konkurencji, podcast

W tym odcinku opowiadam o tym, jak samodzielnie i bez kosztów utworzyć w firmie tajemnicę przedsiębiorstwa.

Podcast podzielony jest na dwie części. W pierwszej części opowiadam, jak utworzyć tajemnicę przedsiębiorstwa w pięć minut, czyli praktycznie w przerwie na kawę, a w drugiej jak to zrobić, jeżeli rzeczywiście zależy Ci na zabezpieczeniu Twoich cennych informacji biznesowych i przykładasz do tego odpowiednią wagę.

Zapraszam do wysłuchania i dzielenia się opiniami.

Pomóż mi w promocji mojego podcastu

Jak zapewne wiesz, tajemnica przedsiębiorstwa nie jest popularna wśród przedsiębiorców i z reguły interesują się nią wtedy, gdy mają problem z wyciekiem informacji albo konkurencją ze strony aktualnego lub byłego pracownika, wspólnika czy członka zarządu. To są tylko przykłady, gdyż problemów związanych z ujawnieniem lub wykorzystaniem poufnych informacji biznesowych jest znacznie więcej. Prawda jest jednak taka, że najczęściej przedsiębiorcy interesują się tajemnicą przedsiębiorstwa jako ostatnią deską ratunku, gdy jest już za późno lub prawie za późno. Moim celem jest propagowanie wiedzy na ten temat, zapobieganie takim problemom.

Dlatego proszę Cię, udostępnij ten podcast jak największej liczbie osób. Być może Twój znajomy właśnie teraz tego potrzebuje, lecz o tym nie wie. I pamiętaj, jak mówią lekarze, nie ma ludzi zdrowych, są tylko źle zdiagnozowani.

Dziękuję i pozdrawiam serdecznie.

W tym odcinku usłyszysz:

  • jak w 5 minut utworzyć tajemnicę przedsiębiorstwa
  • jak utworzyć tajemnicę przedsiębiorstwa, gdy chcesz to zrobić porządnie
  • jak zidentyfikować w firmie informacje, które można objąć tajemnicą przedsiębiorstwa
  • co to jest relatywna tajemnica i jakie działania stosować w celu zachowania poufności informacji

Polecane wpisy na moim blogu: